ਸਿਮਰਨ ਅਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ

ਵਾਹਿਗੁਰੂ, ਅਸਚਰਜ ਗਿਆਨ-ਦਾਤਾ, ਸਿੱਖ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਗੁਰਮੰਤਰ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਕਿ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦਾ ਟਿਕਿਆ, ਸੱਚਾ ਸਿਮਰਨ ਹਉਮੈ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸਤਿਨਾਮ ਵਾਹਿਗੁਰੂ, ਸੱਚਾ ਨਾਮ, ਇੱਕ ਸਿਮਰਨ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਸਿੱਖ ਸਾਰਾ ਦਿਨ, ਕੰਮ ’ਤੇ ਅਤੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੈ। ਇਹ ਉਸ ਇੱਕ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਸੱਚ, ਕਰਤਾ, ਨਿਰਭਉ, ਨਿਰਵੈਰ, ਅਕਾਲ, ਅਜੂਨੀ, ਸੈਭੰ, ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ।

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਉਚਾਰੀ ਅਤੇ ਹਰ ਸਵੇਰ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਬਾਣੀ। ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 38 ਪਉੜੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅੰਤਲਾ ਸਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਹੁਕਮ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਦੇ ਇੱਕ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ’ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਜਾਪੁ ਸਾਹਿਬ, ਬ੍ਰਜ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਤੋਂ ਲਏ ਲੈਅਬੱਧ ਛੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਉਸਤਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਲਈ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹਿਰਾਸ ਸਾਹਿਬ ਕਈ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ, ਸ਼ੁਕਰਾਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਅਤੇ ਦਿਨ ਢਲਣ ’ਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਟਿਕਾਉਂਦਿਆਂ।

ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਿਲਾ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸੱਚੇ ਘਰ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਕਰ ਸਕੇ।

ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਸੁਖਮਨੀ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ 24 ਅਸ਼ਟਪਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਲੋਕ ਨਾਮ ਸਿਮਰਨ ਰਾਹੀਂ ਚਿੰਤਾ, ਕ੍ਰੋਧ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ।

ਅਰਦਾਸ ਉਹ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਉਪਾਸਨਾ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਅਤੇ ਪੰਥ ਦੀਆਂ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਬਲ ਅਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਮੰਗਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰਬੱਤ ਦਾ ਭਲਾ ਨਾਲ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਣਨ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।